W dniu 21 maja 2026 r. zakończył się drugi dzień 59. posiedzenia Senatu.
Izba przyjęła 2 projekty ustaw:
Projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks wyborczy oraz ustawy o referendum lokalnym wprowadza zmiany w zasadach przeprowadzania głosowania i ustalania wyników wyborów, doprecyzowuje kompetencje organów wyborczych oraz modyfikuje przepisy dotyczące organizacji i przebiegu referendów lokalnych. Podczas trzeciego czytania senatorowie wprowadzili do projektu zmiany. Jedna z poprawek polega na wykreśleniu przepisów wprowadzających instytucję sekretarzy obwodowych komisji wyborczych. Inna zmienia zasady powoływania okręgowej komisji wyborczej, tak aby w skład okręgowej komisji wyborczej wchodziły osoby powoływane spośród osób wykonujących zawód adwokata, radcy prawnego albo notariusza oraz z urzędu jako jej przewodniczący komisarz wyborczy będący sędzią. Ponadto poprawki pozwalają na powołanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach okręgowej komisji wyborczej w składzie liczebnie większym niż 10-osobowy, ale nie większym niż 16-osobowy, a także analogiczne zmiany w odniesieniu do rejonowych komisji wyborczych. Pozostałe poprawki są konsekwencją tych zmian.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa proponuje, aby w sytuacji, w której skreślenie z listy członków okręgowej izby lub zawieszenie w prawach członka izby jest karą wymierzoną przez sąd dyscyplinarny, nie było już konieczne podejmowanie uchwały okręgowej rady izby w tym samym przedmiocie.
Senat podjął przez aklamację 2 uchwały:
Uchwała w sprawie godności osób z neuroróżnorodnością wyraża przekonanie senatorów, że konsekwentne działania na rzecz uwzględniania neuroróżnorodności w politykach publicznych przyczynią się do wzmocnienia realizacji konstytucyjnych praw i wolności, zwiększenia świadomości społecznej oraz budowy zaufania obywateli do państwa. Ich zdaniem, ochrona godności osób z neuroróżnorodnością wymaga nie tylko powstrzymywania się od działań naruszających ich prawa, lecz także podejmowania aktywności zmierzających do eliminacji barier i zapewnienia rzeczywistej równości w dostępie do praw i usług publicznych. Marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska wręczyła uchwałę Janowi Gawrońskiemu, społecznemu zastępcy rzecznika praw dziecka.
Uchwała w 45. rocznicę rejestracji Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność” przypomina, że w 2026 r. przypada 45. rocznica rejestracji NSZZ Rolników Indywidualnych „Solidarność” – pierwszego w historii Polski niezależnego od władz komunistycznych związku zawodowego polskich rolników. „Rejestracja Związku, dokonana 12 maja 1981 roku, była zwieńczeniem wieloletniej walki środowisk chłopskich o prawo do niezależnego zrzeszania się, poszanowania godności pracy rolnika oraz obrony polskiej wsi i rodzinnych gospodarstw rolnych” – napisali senatorowie. W projekcie czytamy, że utworzenie niezależnej reprezentacji polskiej wsi było możliwe dzięki determinacji rolników, wsparciu NSZZ „Solidarność” oraz Kościoła katolickiego. „Dorobek i działalność Rolniczej +Solidarności+ stanowią ważną część historii walki o prawa obywatelskie, suwerenność i niezależność Rzeczypospolitej Polskiej” – napisamo w uchwale.
Ustawy przyjęte z poprawkami:
Ustawa o szczególnych środkach ochrony osób uczestniczących w debacie publicznej (projekt rządowy), tzw. ustawa antySLAPP, stanowi implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej i ma na celu ochronę osób uczestniczących w debacie publicznej na gruncie postępowania cywilnego, tj. przed dochodzonymi w postępowaniach sądowych w sprawach cywilnych roszczeniami zmierzającymi wyłącznie lub głównie do stłumienia, ograniczenia, zakłócenia debaty publicznej lub szykanowania za udział w niej, w tym przed roszczeniami oczywiście bezzasadnymi, a także czynnościami procesowymi stanowiącymi nadużycie prawa procesowego. Poprawki m.in.korygują zakres odesłania do przepisu Kodeksu postępowania cywilnego,doprecyzowują obowiązki powoda na wypadek złożenia przez pozwanego wniosku o uznanie powództwa jako oczywiście bezzasadnego w sprawach typu SLAPP, tj. przesądzają, że powód zobowiązany jest do wskazania okoliczności pozwalających sądowi na ocenę, czy powództwo nie jest oczywiście bezzasadne. Ponadto inna poprawkaprzesądza, że obowiązek złożenia pisma przygotowawczego przed wydaniem przez sąd postanowienia o odrzuceniu pozwu dotyczy obu stron postępowania. Czwarta poprawka doprecyzowuje, że znowelizowany przepis Kodeksu postępowania cywilnego będzie miał zastosowanie do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia ustawy w życie, lecz jedynie w odniesieniu do czynności procesowych podjętych po dniu wejścia ustawy w życie.
Ustawa o utworzeniu Wojskowej Akademii Medycznej (projekt rządowy) zakłada utworzenie wojskowej akademickiej uczelni publicznej – Wojskowej Akademii Medycznej z siedzibą w Łodzi, która będzie centralnym ośrodkiem kształcenia w szczególności: lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarek, ratowników medycznych, farmaceutów w oparciu o wojskowy system kształcenia. Poprawki zmierzają do tego, aby minister właściwy do spraw wewnętrznych był corocznie obowiązany do określenia wielkości potrzeb służb jemu podległych lub przez niego nadzorowanych w zakresie kształcenia studentów – funkcjonariuszy i do zgłoszenia tej wielkości Ministrowi Obrony Narodowej w celu wykorzystania przy ustalaniu limitu przyjęć na studia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym w Akademii. Inna poprawka prowadzi do tego, aby kształcenie studentów – funkcjonariuszy było finansowane z budżetu ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Pozostałe poprawki mają charakter legislacyjny i ujednolicają terminologię.
Ustawa o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa (projekt rządowy) ma charakter deregulacyjny. Ma ona na celu dostosowanie stanu prawnego do sytuacji, w której interpretacje indywidualne wydawane przez poszczególnych wójtów, burmistrzów i prezydentów miast będą zamieszczane (w formie zanonimizowanej) w jednej, wspólnej i powszechnie dostępnej bazie interpretacji podatkowych, tj. w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Aktualnie funkcję tę pełni System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA. Wprowadzona przez Senat poprawka zmierza z jednej strony do taksatywnego określenia zakresu informacji dodatkowych o wydawanych przez organy samorządu terytorialnego interpretacjach indywidualnych, które podlegają przekazaniu dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej przez te organy, z drugiej zaś – do zapewnienia spójności dodawanych przepisów w zakresie dotyczącym przeznaczenia formularza, którego wzór ma określić minister właściwy do spraw finansów publicznych.
Ustawa o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) ma charakter deregulacyjny. Zawieraprzepisy mające na celu ograniczenie obowiązków sprawozdawczych i ułatwiające dokonywanie rozliczeń podatkowych, usprawniające działanie organów podatkowych oraz zwiększające skuteczność ścigania najpoważniejszych przestępstw skarbowych. Izba wprowadziła dwie poprawki, z których pierwsza zmierza do dodania przepisu przejściowego przewidującego zachowanie uprawnienia do złożenia zażalenia na postanowienie o odmowie uzupełnienia lub sprostowania decyzji i innych aktów w postępowaniach wszczętych i niezakończonych ostatecznie przed dniem wejścia w życie ustawy. Druga poprawka polega na dodaniu przepisu przejściowego, zgodnie z którym do odwołań i zażaleń, wniesionych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się dotychczasowy katalog przypadków, w których organ odwoławczy pozostawia je bez rozpatrzenia.
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w związku z uregulowaniem funkcjonowania lotnictwa służb porządku publicznego (projekt rządowy) jednoznacznie definiuje zadania lotnictwa służb porządku publicznego, czyli Policji i Straży Granicznej, oraz tworzy formalne podstawy do ich działań na rzecz innych podmiotów np. w celu ratowania życia lub zdrowia oraz podczas pożarów. Poprawki uzupełniają zakres zadań lotnictwa Policji i Straży Granicznej o prowadzenie ćwiczeń i szkoleń dotyczących działań prowadzonych na rzecz innych organów, instytucji i służb. Pozostałe poprawki to zmiany o charakterze redkacyjnym i doprecyzowującym.
Ustawa o zmianie ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) ma na celu wdrożenie rozwiązań umożliwiających wzmocnienie ochrony i nadzoru nad infrastrukturą krytyczną oraz usługami kluczowymi (np. dostawą prądu, wody czy łączności). Ponadto dostosowuje ona prawo krajowe do przepisów UE dotyczących ochrony infrastruktury krytycznej. Senatorowie wprowadzili 9 poprawek, które mają charakter doprecyzowujący oraz redakcyjny, a także zapewniają ustawom zmienianym spójność terminologiczną.
Ustawy przyjęte bez poprawek:
Ustawa o rynku kryptoaktywów (projekty poselskie, prezydencki oraz rządowy), która wprowadza rozwiązania w obszarze sektora rynku kryptoaktywów, zapewniające stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej, w szczególności w zakresie skutecznego nadzoru i ochrony inwestorów, co w perspektywie wieloletniej ma zapewnić bezpieczny rozwój rynku.
Ustawa o zmianie ustawy o kuratorach sądowych (projekt rządowy) która ma na celu przyspieszenie ścieżki dojścia do egzaminu kuratorskiego. Wprowadzone zostaną także nowoczesne legitymacje służbowe dla kuratorów zawodowych, kuratorów społecznych i aplikantów kuratorskich. Ponadto ustawa doprecyzowuje warunki przyznawania dodatków specjalnych dla kuratorów zawodowych, rozszerza możliwość ich delegacji, a także uściśla skład komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin kuratorski.
Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (projekt rządowy) wydłuża podmiotom prowadzącym księgi rachunkowe termin na przesyłanie Jednolitego Pliku Kontrolnego w podatkach dochodowych (PIT i CIT) do końca siódmego miesiąca po zakończeniu roku podatkowego lub obrotowego.
Ustawa o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (projekt rządowy) ma na celu zapewnienie przedłużenia o rok obowiązywania zwolnienia od podatku od spadków i darowizn, darowizn przeznaczonych na usunięcie skutków powodzi z września 2024 r.
Ustawa o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz ustawy – Kodeks karny skarbowy (projekt rządowy) przewiduje m.in. wprowadzenie regulacji mających na celu oddzielenie terminu przedawnienia należności publicznoprawnej od terminu przedawnienia karalności przestępstwa skarbowego.
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w związku z rozwojem usług e-zdrowia (projekt rządowy) ma na celu wprowadzenie kompleksowych rozwiązań prawno-organizacyjnych w zakresie ochrony zdrowia, które pozwolą na zapewnienie sprawnego i efektywnego działania systemu ochrony zdrowia, a z perspektywy usługobiorcy umożliwią lepszy dostęp do danych i rozszerzą możliwości korzystania z funkcjonalności systemu informacji w ochronie zdrowia.
Ustawa o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) doprecyzowuje przepisy dotyczące udzielania świadczeń opieki zdrowotnej niezbędnych do realizacji programu polityki zdrowotnej leczenia antyretrowirusowego osób żyjących z wirusem HIV pacjentom nieposiadającym uprawnień z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego, a także wskazuje źródła finansowania leczenia przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C u pacjentów osadzonych w zakładach penitencjarnych. Ponadto nowelizacja przedłuża o rok tj., do 1 maja 2027 r., termin na obowiązkowe przedłożenie dokumentu potwierdzającego znajomość języka polskiego przez lekarzy, lekarzy dentystów oraz pielęgniarki i położne.
Ustawa o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) ma na celu wydłużenie terminu na opracowanie nowych planów ogólnych – cyfrowych dokumentów planistycznych, które zastąpią dotychczasowe studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Ustawa o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w systemie Eurodac (projekt rządowy) służy stosowaniu w polskim porządku prawnym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE oraz określa zasady i sposób udziału Polski w systemie Eurodac, w tym obowiązki i uprawnienia organów dotyczące przetwarzania danych Eurodac. Jest to ogólnoeuropejska baza danych biometrycznych, która przechowuje odciski palców oraz wizerunki twarzy osób ubiegających się o azyl i migrantów o nieuregulowanym statusie.
Ustawa o zmianie ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym (projekt komisyjny) ma na celu rozszerzenie katalogu mniejszości narodowych zamieszkujących terytorium Polski poprzez nadanie statusu mniejszości narodowej społeczności greckiej.
Senatorowie zapoznali się także z informacją ministra spraw wewnętrznych i administracji na temat działań policji oraz podległych mu służb w zakresie interwencji ww. służb w redakcjach mediów niezależnych, mieszkaniach dziennikarzy oraz interwencji w biurach i miejscach zamieszkania parlamentarzystów, którą przedstawił wiceminister Czesław Mroczek.